Είμαι ένας άνθρωπος που ΔΕΝ επιδιώκει να παρακολουθήσει ταινίες… κάτι που δεν θα έλεγα πως ισχύει εξίσου στην περίπτωση των σειρών. Λατρεύω τις σειρές! Τα τελευταία 2-3 χρόνια, ίσως και παραπάνω, διακρίνω πως ολοένα και περισσότεροι αντιστοιχούν στην ίδια κατηγορία με εμένα, με αποτέλεσμα να έχω σχηματίσει στο μυαλό μου δύο κατηγορίες ανθρώπων. Αυτοί που παρακολουθούν τα πάντα(ταινίες & σειρές) -τι φάση με ορισμένους που προλαβαίνουν και βλέπουν ΤΑ ΠΑΝΤΑ ενώ παράλληλα είναι 24 ώρες το 24ωρο απασχολημένοι- και αυτοί που επενδύουν χρόνο σε μία σειρά.

Στο παρελθόν δεν ήταν τόσο έντονο αυτό μιας και η τηλεόραση κάλυπτε το μεγαλύτερο κομμάτι αυτής της «ανάγκης». Θα έβλεπες για παράδειγμα «House M.D.» και αυτό. Μάλλον όχι, η λέξη «κάλυπτε» δεν νομίζω πως αντιπροσωπεύει απόλυτα αυτό που συνέβαινε. Πιο σωστά, σου έδινε την «εντύπωση» πως δεν έχεις ανάγκη τις σειρές ή κάτι τέτοιο… πως μία σειρά, εξυπηρετούσε ως «filler» στην διάρκεια της ημέρας για να κάψεις μισή με μία ώρα ενώ αράζεις.

Ίσως, περισσότερο από όλα, έφταιγε το γεγονός πως η αβέβαιη αναμονή του επόμενου επεισοδίου σε απωθούσε από το να «δεσμευτείς». Σε αυτό συνέβαλε παράλληλα και αυτό το κακό της, κυρίως, Ελληνικής τηλεόρασης που δεν υπάρχει «συνέχεια» στις season. Μεταξύ μας, και να υπήρχε συνέχεια, κανένας δεν μπορούσε να σου εγγυηθεί πως θα είσαι διαθέσιμος κάθε φορά την ίδια ώρα για να δεις ένα επεισόδιο. Επίσης, ο μέσος «τηλεθεατής» δεν είχε συνειδητοποιήσει ακόμα πόσο εύκολο και προσβάσιμο είναι το να βλέπεις «online» τα πάντα και όσοι το έκαναν, τουλάχιστον στις αρχές της χιλιετίας, θα ήταν χωμένοι σε κάποιο «warez forum». «I was binge watching series before it was cool» ένα πράγμα…

Κάπως έτσι, ενώ οι σειρές ήταν συνήθως δευτερεύον επιλογή, οι ταινίεςκατανάλωναν το μεγαλύτερο κομμάτι του τηλεοπτικού χρόνου. Τα τελευταία χρόνια αυτό έχει αλλάξει εξαιτίας ορισμένων επιτυχιών (Game of Thrones για παράδειγμα) που αναποδογύρισαν τα δεδομένα. Εκεί που οι μόνες συνδρομητικές επιλογές που είχες ήταν το Filmnet (πλέον Canal+) και η Nova, τώρα πια υπάρχουν υπηρεσίες που βασίζονται κυρίως στην συνεχή παραγωγή σειρών. Γιατί όμως;

Σε αυτό το σημείο είναι καλό να αναφέρουμε πως στο εξωτερικό, ειδικά στην Αμερική, «η λογική της σειράς» προϋπήρχε αρκετά χρόνια τώρα. Τηλεοπτικά δίκτυα όπως το HBOλειτουργούσαν όπως λειτουργεί αντίστοιχα το Netflix, με την μόνη διαφορά πως εκπέμπαν τηλεοπτικά και όχι «ιντερνετικά».

Μία σειρά, λοιπόν, σου προσφέρει την δυνατότητα να παρακολουθήσεις την εξέλιξη, τόσο της κύριας ιστορίας όσο και της περσόνας κάθε εμπλεκόμενου χαρακτήρα, σταδιακά… κάτι που στην ταινία είναι δύσκολο να συμβεί εξαιτίας του περιορισμένου χρόνου. Μία ταινία, δυστυχώς, είναι (ας πούμε) «κλειδωμένη» στην λογική «that escalated quickly». Σειρές που έχουμε αγαπήσει, δεν θα ήταν το ίδιο ενδιαφέρον αν είχαν στην διάθεση τους 2, το πολύ 3, ώρες για να «παίξουν». Ο διαθέσιμος χρόνος σε μία σειρά δίνει τεράστια παραγωγική ευελιξία. Ανά πάσα ώρα και στιγμή, μπορεί να μπει σε «παύση» η ροή της κύριας ιστορίας για να δούμε, παραδείγματος χάριν, κάτι που είχε συμβεί στο παρελθόν ώστε να δικαιολογηθεί το παρόν. Αυτό με την σειρά του, ικανοποιεί άλλες ανάγκες και γεννάει τα λεγόμενα «fandoms», που ουσιαστικά είναι το «καύσιμο» μίας σειράς. Εκεί που στο παρελθόν έβλεπες την ταινία Batman και γινόσουν fan του Batman, πλέον βλέπεις μία σειρά που περιλαμβάνει τον Batman αλλά μοιράζεται εξίσου χρόνο με άλλους χαρακτήρες, δίνοντας τους την ευκαιρία να γίνουν κατανοητοί και αγαπητοί αντίστοιχα. Σταδιακά, αυτό με την σειρά του μπορεί να γεννήσει μία ακόμη σειρά για κάποιον ξεχωριστό χαρακτήρα που στην αρχή εξυπηρετούσε ως «side» χαρακτήρας.

Ως όντα, έχουμε την ανάγκη να στρεφόμαστε προς το «περισσότερο». Μία σειρά μας προσφέρει πολλά περισσότερα από ότι μία ταινία, τόσο σε ποσότητα (κυρίως) όσο και σε ποιότητα -Λογικό! Λιγότερα μεμονωμένα έξοδα, περισσότερες πιθανότητες να σωθεί κάποια στραβή…-. Έχουμε την ψευδαίσθηση πως δεν τελειώνει ποτέ. Καλώς ή κακώς, όταν μία ταινία ξεφεύγει από το αρχέτυπο «τριλογία», καταντάει αηδία, ξεπερασμένη… τραβηγμένη έστω και το διάστημα μέχρι την επόμενη κυκλοφορία καταστρέφει ολοκληρωτικά την προσμονή (το hype). Τελειώνοντας μία ταινία, θέλουμε αμέσως την επόμενη. Κάτι που σε μία σειρά δεν ισχύει κατά κανόνα. Μία σειρά έχει το μαγικό συστατικό που ως σκηνοθέτης, σεναριογράφος, παραγωγός… μπορείς να μεταβάλεις, προκειμένου να αυξήσεις το προσδόκιμο της τηλεοπτικής ζωής και παράλληλα να κάνεις το διάστημα της αναμονής ευχάριστο. Μπορείς να «παίξεις» με τέτοιο τρόπο που να κάνεις τον τηλεθεατή να αναμένει δύο χρόνια και να του φανεί σαν δύο μήνες. Στο μεσοδιάστημα των seasons, οι fans έχουν χρόνο να αφομοιώσουν, να συζητήσουν και να εικάσουν για το μέλλον, της σειράς και των χαρακτήρων. Δημιουργείται ένα υγείες οικοσύστημα που αποτελεί την βάση για να υπάρξει συνέχεια σε όλα αυτά.

Οι θεματολογίες που μπορεί να καλύψει μία σειρά και να εξακολουθεί να βγάζει νόημα είναι πολλές περισσότερες από ότι μία ταινία. Κάτι που ίσως να μην έχεις προσέξει είναι και το κοινότυπο «μπαστάρδεμα» διαφόρων ειδών μεταξύ τους, που κάποτε ήταν ρίσκο. Ας το κάνουμε λίγο εικόνα. Πόσες ήταν οι φορές που σκεφτόσουν πως θέλεις μία ταινία με συγκεκριμένη θεματολογία (vikings, μεσαίωνας, κλπ) αλλά ήταν πρακτικά αδύνατο να συμβεί επειδή 2 ώρες δεν ήταν ποτέ αρκετές για να βγει ένα ικανοποιητικό αποτέλεσμα που να καλύπτει όλο τo φάσμα της πολυπλοκότητας μίας τέτοιας χρονικής περιόδου ή τουλάχιστον κάτι που να σε «γεμίζει» (κατά κανόνα, πλην εξαιρέσεων). Μία σειρά μπορεί να προσεγγίσει τέτοιες θεματολογίες πανεύκολα, προβάλλοντας τόσα πολλά και αναλώνοντας σε μία και μόνο σκηνή περισσότερα από ένα επεισόδια, με την απαραίτητη προσοχή και λεπτομέρεια. Στην δική μου φάση δεν μπορούσα να βρω εύκολα ταινίες που να άφηναν την ίδια γεύση όπως σειρές σαν το Knightfall, Britannia και το Versailles. Που μεταξύ μας και να έβρισκα, θα ήταν μία, δύο, άντε τρεις ταινίες το πολύ. Μετά; Όπως και να το κάνουμε, είναι τέτοια η φύση μιας σειράς που «επιτρέπονται» πράγματα που σε μία ταινία θα ήταν απαγορευτικά.

Για να φανώ και λίγο πιο κυνικός, τα λεφτά που διαθέτουμε σε συνδρομή κάποιας υπηρεσίας, όπως το Netflix, μοιάζουν να έχουν περισσότερο «value» από το να «νοικιάσουμε» μία ταινία ή να πάμε σινεμά. Αυτό ίσως έχει να κάνει και με έναν ακόμα παράγοντα. Όσο περνάνε τα χρόνια, οι ταινίες φαίνεται πως στρέφονται όλο και περισσότερο προς το «πινέλο» των VFXαδων (green screen) και οι παραγωγοί βουτάνε στην αρένα προκειμένου να «κλείσουν» κάποια φίρμα για την ταινία τους. Αλλιώς δεν θα τραβήξει τα βλέμματα η ταινία και θα πατώσει… ή τουλάχιστον τέτοια αντίληψη φαίνεται πως επικρατεί. Προφανώς το ίδιο ισχύει και στις σειρές,όσον αφορά το green screen, όμως όχι σε τόσο μεγάλη συχνότητα και σίγουρα όχι για τους ίδιους λόγους. Έχει να κάνει με το είδος της σειράς. Σε δεύτερη μοίρα θα έλεγα πως βοηθάνε και όλα αυτά τα «νέα πρόσωπα» που βλέπουμε να πλημμυρίζουν τις σειρές έναντι των μεγάλων ονομάτων. Νομίζω πως έχει κουράσει το να βλέπουμε τους ίδιους και τους ίδιους, βεβιασμένα τοποθετημένους άσχετα αν ταιριάζουν με κάποιον ρόλο. Μία σειρά, έχει την ελευθερία να αφιερώσει αρκετό χρόνο στο cast προκειμένου να βρεθεί «ο κατάλληλος» άνθρωπος να ενσαρκώσει έναν χαρακτήρα.

Σε αυτό το σημείο, νιώθω πως η συγκεκριμένη συζήτηση μπορεί να λάβει τεράστια έκταση, για αυτό και μόνο θα κλείσω κάπου εδώ τον συλλογισμό μου. Συνοπτικά,οι σειρές μας προσφέρουν αρκετό χρόνο με κάθε χαρακτήρα, με αποτέλεσμα να δημιουργούν συναισθηματικούς δεσμούς μεταξύ χαρακτήρων και κοινού. Οι ταινίες είναι σαν ένα αθλητικό match. Πρέπει να προσφέρουν σε συγκεκριμένο χρόνο όσο περισσότερο θέαμα είναι εφικτό -για αυτό οι musical σειρές δεν είναι «thing» ακόμα-. Ορισμένες θεματολογίες χρειάζονται την ποιότητα και τον χρόνο μιας ταινίας ενώ άλλες πρέπει να ξεδιπλωθούν σταδιακά χρησιμοποιώντας το setαρισμα μίας σειράς. Για να κλείσω λοιπόν… ένα παράδειγμα ταινίας που πιστεύω πως δεν θα μπορούσε να σταθεί ως σειρά, είναι το Christian F.